U bent hier

Een artistieke impressie van de nieuwe universitaire wijk Usquare.brussels

De Vrije Universiteit Brussel en de Université Libre Bruxelles hebben vandaag, maandag 4 december, Usquare.brussels voorgesteld: hun gezamenlijke project voor de omvorming van de verlaten rijkswachtkazernes aan de Generaal Jacqueslaan en de Kroonlaan tot een nieuwe, bruisende wijk met plaats voor zowel universitaire diensten als huisvesting voor gezinnen en studenten. Tegelijkertijd lanceerden beide universiteiten een oproep naar projectontwikkelaars voor de renovatie van zeven historische en architecturaal waardevolle gebouwen op de site en hun reconversie naar universitaire voorzieningen en openbare voorzieningen voor de buurt.   

 

Bekijk ook deze video: Kazernes Elsene moeten open stadswijk vormen

 

De oproep is een eerste concrete verwezenlijking van het project Usquare.brussels. De aanbesteding moet leiden tot een ‘Internationale  universiteitswijk’, waarbij de werken zullen worden uitgevoerd door de VUB, de ULB en het Brussels Gewest in de context van het operationeel programma EFRO (Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling) 2014-2020 van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.

ULB en VUB verbonden zich met Usquare in een open en vernieuwend project in het hart van het Brussels gewest
-
Yvon Englert, rector ULB

Yvon Englert, rector van de ULB, benadrukt het engagement dat de ULB en de VUB met het kazerneproject nemen voor de verdere ontwikkeling van het hoofdstedelijk gewest en zijn inwoners: “Met een interdisciplinair onderzoekscentrum in duurzame ontwikkeling, door een antwoord te bieden op de vraag naar huisvesting voor gezinnen en studenten, en door synergiën te creëren tussen incubator, startlab en FabLab, hebben ULB en VUB zich verbonden in een open en vernieuwend project in het hart van het Brussels gewest.”

De dynamiek van de ULB-VUB-projecten maakt het mogelijk om de krachten in Brussel te bundelen
-
Caroline Pauwels, rector VUB

VUB-rector Caroline Pauwels ziet Usquare.brussels als een unieke opportuniteit. “De dynamiek van de ULB-VUB-projecten,” zo zegt ze, “maakt het mogelijk om de krachten in Brussel te bundelen en een vruchtbare synergie te ontwikkelen voor grote projecten zoals Usquare. We zullen samenwerkingsverbanden uitrollen op het vlak van entrepreneurship, innovatie en co-creatie. Het project krijgt ook een internationale dimensie, met huisvesting voor studenten en onderzoekers en met een internationale onthaalruimte.”

 

De reconversie van de site zal van de vroegere gesloten rijkswachtkazernes een open wijk maken die veel sterker verbonden zal zijn met de stad en het omliggende stadsweefsel. Zo komt in het hoofdgebouw A, met gevel aan de Generaal Jacqueslaan en een oppervlakte van meer dan 4.000 m2, een internationaal huis, een museumruimte en een nieuw interuniversitair en interdisciplinair onderzoekscentrum, gericht op de stedelijke uitdagingen op het vlak van duurzame ontwikkeling.  

 

De gebouwen op de hoek van de Generaal Jacqueslaan en de Kroonlaan en aan de Juliette Wytsmanstraat (gebouwen B, C en C”) zullen plaats bieden aan het eerste Institute for Advanced Studies in Brussel (IAE). Dit wordt een belangrijk onderdeel van de internationale trekpleister die Usquare.brussels moet worden.

De rijkswachtkazerne zoals ze er nu bij ligt (foto: Deborah Puylaert)

De rijkswachtkazerne zoals ze er nu bij ligt (foto: Deborah Puylaert)

De rijkswachtkazerne zoals ze er nu bij ligt (foto: Deborah Puylaert)

De rijkswachtkazerne zoals ze er nu bij ligt (foto: Deborah Puylaert)

Ten slotte komt er een overdekte markt voor duurzame voeding in de oude manège in het midden van de site. De uitdagingen op het vlak van duurzame en ecologisch verantwoorde consumptie staan er centraal. Een sensibiliseringsruimte wijst consumenten op de impact van hun eetgewoonten op het milieu. Er komt een duurzame biologische markt en een “Sustainable Food court”.   

 

Duurzaamheid
Duurzame ontwikkeling en circulaire economie vormen de horizontale lijnen van de opdracht. Daarom moeten de inschrijvers innoverende toepassingen ontwikkelen met het oog op de herbruikbaarheid van hulpbronnen. De juiste ecologische en socio-economische aanpak moet een voorbeeldsite opleveren, waar bovendien een interuniversitair onderzoekscentrum zal worden gevestigd dat zich over de grenzen van faculteiten en disciplines heen strategisch zal richten op ecologische, sociale, economische en stedelijke aspecten van duurzame ontwikkeling.

 

Internationale uitstraling
Usquare wordt ook the place to be voor internationale onderzoekers, professoren, studenten en doctorandi en zal de internationale uitstraling van Brussel versterken.  Zo wordt het de plaats voor het eerste Institute for Advanced Studies in Brussel.

 

Zogeheten Institutes for Advanced Studies (IEA) hebben als doel om buitenlandse toponderzoekers uit te nodigen voor een periode tot een jaar.  Doordat ze ontlast zijn van hun verplichtingen, krijgen onderzoekers de kans om hun expertise te delen en dragen ze bij tot de vooruitgang van de kennis in hun domein. De Institutes for Advanced Studies zorgen voor meer internationalisering, een sterkere aantrekkingskracht en een grotere uitstraling van de universiteiten en de steden waar ze gevestigd zijn.

 

Verder komt er een internationaal onthaalhuis: een centraal onthaal- en informatiepunt voor internationale studenten, onderzoekers, professoren en doctorandi – maar ook met plaats voor gewestelijke en gemeentelijke diensten.

 

Entrpreneurship en innovatie 
In Usquare.brussels komt ook een gemeenschappelijke incubator van de VUB en de ULB, waar jonge student-ondernemers terecht zullen kunnen voor coaching. Met de oprichting wordt een unieke omgeving beoogd om onderzoek, de verspreiding van universitaire kennis en de ontplooiing van economische activiteiten met elkaar te verstrengelen. De incubator richt zich op ICT-activiteiten die via het web verlopen of waarvan het businessmodel gebaseerd is op het gebruik van digitale technologie. De bedoeling is dat het een multidisciplinaire plek wordt, die van economische activiteiten en bedrijfsmodellen een succes zal maken dankzij de complementariteit van de teams die er onderdak zullen vinden (artistiek, technisch, creatief, business…).

 

Het StartLab van de ULB, zelf een incubator voor projecten van student-ondernemers, zal deel uitmaken van de nieuwe incubator. Alle student-ondernemers van het Brussels gewest zullen er terecht kunnen.

 

Ten slotte zal ook een gezamenlijk FabLab van VUB en ULB deel uitmaken van de nieuwe structuur.

 

Ontsproten aan het populaire academische programma “How to make almost Anything” van het vermaarde MIT, vormen de FabLabs (Fabrication Laboratory) vandaag een wereldwijd netwerk van plaatselijke open source-ateliers die een nieuwe industriële revolutie mee vorm geven.

 

De basisfilosofie is om zoveel mogelijk mensen de kans te geven om een aantal toestellen en machines voor digitale productie te gebruiken. Zo kunnen mensen hun eigen projecten realiseren: 3D printing, lasersnijder, CNC… 

 

Het FabLab zal nauw verbonden zijn met de onderzoeks- en onderwijsactiviteiten van beide universiteiten.

 

De Bouwmeester / Maître architecte van het Brussel Gewest zal het project begeleiden en zal het adviescomité bijstaan voor de selectie en de toekenning.